କାହାଣୀଧାରା

ଶାମ୍ବ ଦଶମୀ, ପୌଷ ମାସ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଦଶମୀ ତିଥିରେ ପାଳନ ହୁଏ। କେହି କେହି ଏହାକୁ ଶମ୍ବର ଦଶମୀ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହନ୍ତି। ନିଜ ସନ୍ତାନ ମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ମନାସୀ ମାଆ ମାନେ ଏହି ଦିନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି। ଏହା ଓଡ଼ିଆ ଜାତିର ଏକ ବିଶେଷ ପର୍ବ ଅଟେ। ଶାମ୍ବ, ଯିଏକି ଭଗବାନ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସନ୍ତାନ, ଦେଖିବାକୁ ଅବିକଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପରି। ଏହାଙ୍କ ପାଇଁ ଶାମ୍ବ ଦଶମୀ ପୂଜାର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବାର କଥା ଅଛି।  ଏହାର ପଛରେ ଥିବା କାହାଣୀ- ଥରେ ଗୋପୀମାନେ ଗିରିନାର ପାହାଡ଼ ପାଖରେ ଥିବା ଏକ ସୁନ୍ଦର ପୁଷ୍କରିଣୀରେ ଜଳକ୍ରୀଡା କରିବା ସମୟରେ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଅପେକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ନାରଦ ସେହି ବାଟ ଦେଇ ଯାଉଥିଲେ। ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣ ଙ୍କର ପୁତ୍ର ମାନେ ନାରଦ ଙ୍କୁ ବହୁତ ଟାହି ଟାପରା ଥଟାମଜା କରନ୍ତି। ନାରଦଙ୍କର ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅନେକ ରାଗ ଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ସେହି ପାଖରେ ଶାମ୍ବ ଦେଖି ନାରଦ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। ସେହି ମୁହଁ, ସେହି ହାତ, ସେହି ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଶାମ୍ବ ଦେଖିବାକୁ ଅବିକଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପରି। ନାରଦ କହିଲେ, " ଶାମ୍ବ ତୁମେ ଯାଅ, ତୁମକୁ ଗୋପୀମାନେ ପୁଷ୍କରିଣୀକୁ ଡାକିଛନ୍ତି।" ଏହା ଶୁଣି ଶାମ୍ବ ଯାଇ ଗୋପୀମାନଙ୍କ ସହ ଜଳକ୍ରୀଡା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଏବଂ ଗୋପୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଶାମ୍ବଙ୍କୁ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣ ବୋଲି ଭାବି ସମସ୍ତେ ଜଳକ୍ରୀଡାର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଏତିକି ବେଳେ ନାରଦ ଯାଇ ପହଞ୍ଚିଲେ ...

ବୈଶାଖ ମାସରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ରୁଦ୍ରତାପ, ସକାଳର ସୁରୁଜବି ଜଳନ୍ତା ନିଆଁପିଣ୍ଡ ଭଳି ଦିଶୁଛି। ସେଦିନ ଶନିଆ ବିଲକୁ ହଳ ନେଇ ଯିବ, ତେଣୁ ବେଗି ବେଗି କଅଣ ଦୁଇଟା ଖାଇ ଦେଇ ଗୁହାଳକୁ ଗଲା। ବଳଦକୁ କୁଣ୍ଡା ତୋରାଣି ଦେଲା। ଲଙ୍ଗଳ ପାଞ୍ଚଣ ଧରି ବଳଦକୁ ଠିଆ କଲା। ଯାଉ ଯାଉ ତା' ସ୍ତ୍ରୀକୁ କହିଦେଲା, "ଦି ଘଡିକୁ ମୁନ୍ଦାଏ ପାଣି ନେଇ ବିଲକୁ ଯିବୁ।" ଶନିଆର ସ୍ତ୍ରୀ ଘରୁ ଥାଇ ହଁଟେ ମାରିଲା। ଶନିଆ ଏଥର ବଳଦ ଆଡେଇ ବିଲ ଆଡେ ଚାଲିଲା।  ବିଲ ମୁଣ୍ଡରେ ପହଞ୍ଚୁ ପହଞ୍ଚୁ ଖରା ବଡ଼ ଟାଣ୍ ହେଲାଣି। ଶନିଆ ଦୁଇ ବଳଦକୁ ନେଇ ଲଙ୍ଗଳ ଯୋଛିଲା, ହଳ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଖରାଟିଆ ଚାଷ ଭାରି କଷ୍ଟ। ବିଲ ଶୁଖି ଆଁ କରିଥାଏ। କଷ୍ଟେ ମଷ୍ଟେ ହଳ ବୁଲାଇଲା। ସେତେବେଳକୁ ଅସହ ଖରା। ଦିହ ମୁଣ୍ଡ ପୋଡି ପକାଉଥାଏ, ହେଲେ ବିଲ ମଝିରେ କେଉଁଠି ଟିକିଏ ଥାଁ ମାରିବାକୁ ଛାଇ ନାହିଁ। ଦୂର ଦୂର ପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ପ୍ରସସ୍ତ ଶୁଖିଲା ପଡିଆ। ସେ ଆଉ କଷ୍ଟ ସହି ନପାରି ବିଲ ହିଡ଼ରେ ଟିକିଏ ବସି ପଡିଲା। ସେତେବେଳକୁ ଶନିଆକୁ ଭାରି ଶୋଷ ହେଲାଣି। ମୁଣ୍ଡଫଟା ଖରାରେ ଭାରି ହାଲିଆ ଲାଗିଲାଣି। ସ୍ତ୍ରୀକୁ ପାଣି ନେଇ ଆସିବାକୁ କହିଥିଲା ଯେ, ଏ ଯାଏଁ ପାଣିର ଦର୍ଶନ ନାହିଁ।  ଶନିଆ ତା ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଜଗି ଜଗି ଭାବିଲା,"ହଉ ଆଉ ହେଳା କରି ଲାଭ ନାହିଁ, ଆଉ ଦି ଭେରା ହଳ ବୁଲେଇ ଦିଏ।" ଏପରି ଭାବି ସେ ପୁଣି ତା କାମରେ ଲାଗିଗଲା। ଗୋଟିଏ ହାତ ଲଙ୍ଗଳ କଟି ଉପରେ ପଡିଥାଏ, ...

ଗୋଟିଏ ଦେଶରେ ଜଣେ ରାଜା ଥିଲେ। ସେ ସବୁ ବେଳେ ଗର୍ବରେ କହନ୍ତି ଯେ ଧନ ବଡ଼। ଯାହା ପାଖରେ ଧନ ଅଛି, ତା ପାଖରେ ସବୁ ଅଛି। ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଧନ ସମ୍ପତ୍ତି ହିଁ ସବୁକିଛି। ରାଜାଙ୍କ କଥାରେ କେହି ରାଜି ନ ହେଲେ ବି, କେହି କିଛି କହିବାକୁ ସାହସ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ରାଜାଙ୍କର ଏତେ ଗର୍ବ ଦେଖି ଦିନେ ରାଜାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ ଯେ ମଣିଷର ବୁଦ୍ଧି ବଡ଼। ମଣିଷ ଜୀବନରେ ବୁଦ୍ଧି ର ଅନେକ ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି। କିନ୍ତୁ ରାଜା ଏ କଥା ରେ ନାରାଜ। ଏ ସମସ୍ୟାର ସମଧାନ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ଯକ ସେଥିପାଇଁ ସମସ୍ତେ ଗୋଟିଏ ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଉପାୟଟି ଏପରି ହେଲା ଯେ, ରାଜା ଓ ମନ୍ତ୍ରୀ ଦୁହେଁ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟର ବାହାରକୁ ଯିବେ। ଏହି ବର୍ଷ ଭିତରେ କେଉଁଠି ବି ନିଜର ପରିଚୟ ପ୍ରକାଶ କରିବେ ନାହିଁ। ରାଜା ନିଜ ସହିତ ଧନ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀ ନିଜ ସହିତ ବୁଦ୍ଧି ନେଇ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ବାହାରେ ରହିବେ। ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଜଣା ପଡ଼ିବ ଦୁହେଁ କିପରି ଧନ ଆଉ ବୁଦ୍ଧି ସହିତ ରହିଲେ ଆଉ ଜୀବନରେ କାହାର ବେଶି ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି। ରାଜା ବାର ମାସ ପାଇଁ ବାର ହଜାର ଟଙ୍କା ନେଲେ, ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀ ଖାଲି ହାତରେ ନିଜ ବୁଦ୍ଧି ସହିତ ଦେଶ ବାହାରକୁ ଗଲେ। ସେମାନେ ଦୁହେଁ ନିଜ ରାଜ୍ୟ ବାହାରେ ଅଲଗା ଅଲଗା ହୋଇ ଦୁଇଟି ନୂଆ ସ୍ଥାନରେ ରହିଲେ। କିଛି କାମ ଧନ୍ଦା ନକରି, ରାଜା ଗୋଟିଏ ଗାଁରେ ବାର ହଜାର ଟଙ୍କା ସହିତ ଅତି ଆରାମରେ ରହିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଏହ...

"ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ", ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ପୂଜା, ପର୍ବ, ଓଷାବାର ଓ ଅନେକ ବ୍ରତକଥା ରହିଛି। ଏସବୁ କେବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା, ସେମାନଙ୍କର ସ୍ରଷ୍ଟା, ଏପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ଅଜ୍ଞାତ। ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଅନେକ ବ୍ରତ, ଓଷା କଥା ଭିତରୁ ତଅପୋଈର ଗପଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ। ଏହି ଗପଟି ଓଡ଼ିଶାରେ ଘରେ ଘରେ ସୁପରିଚିତ। ଗପଟି ଏହିପରି- ଧନେଶ୍ଵର ନାମରେ ପରିଚିତ ଜଣେ ସାଧବ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ସାତପୁଅ, ସାତବୋହୂ ଏବଂ ଏକମାତ୍ର କନ୍ୟା ତଅପୋଈ ଯିଏକି ସବୁଠାରୁ ସାନ। ଅଲିଅଳୀ ଏକ ମାତ୍ର ଗେହ୍ଲି ଝିଅ ତଅପୋଈ ଥିଲା ସାଧବର ଜୀବନ ଓ ଭାଇମାନଙ୍କର ଆଖିର ତାରା । ସାଧବର ଧନ ସମ୍ପତ୍ତି କହିଲେ ନ ସରେ। ବୈକୁଣ୍ଠ ପରି ଘର ସଂସାର। ହସ ଖେଳରେ ଦିନ ସରେନି ତାଙ୍କର। ତାଙ୍କ ଘର ପାଖରେ ଥିବା ଗୋଟିଏ ଦରିଦ୍ରା ବିଧବା ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ସ୍ତ୍ରୀ ସବୁବେଳେ ସାଧବର ସମ୍ପଦରେ ଈର୍ଷାରେ ଜଳିଉଠୁଥାଏ। ଦିନେ ଘର ଦାଣ୍ଡରେ ତଅପୋଈ ସାଙ୍ଗ ଝିଅ ମାନଙ୍କ ସହିତ ଧୂଳିରେ ବାଉଁଶ କୁଲେଇ ଧରି ଖେଳୁଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ବିଧବା ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଆସି ତଅପୋଈକୁ କହିଲା-" ତୁ ହେଲୁ ସାଧବ ଘରର ଝିଅ ଆଉ ବାଉଁଶ କୁଲେଇରେ ଖେଳୁଛୁ! ତୁ ପରା ସୁନାର ଯୋଗ୍ୟ। ତୋ ବାପକୁ କହିଲେ ସେ ତୋ ପାଇଁ ସୁନା ଚାନ୍ଦ ଆଉ ରୂପା କୁଲେଇ ଗଢିଦିଅନ୍ତା !"                                   ଛୋ...

ବର୍ଷା, କାହାକୁ ବା ଭଲ ନ ଲାଗେ ! ଋତୁ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯେହେତୁ, ବର୍ଷାଋତୁକୁ ଋତୁରାଣୀର ଆଖ୍ୟା ଦିଆଯାଇଛି। ଗ୍ରୀଷ୍ମଋତୁର ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଖରା ପରେ ଶୀତଳ ମଧୁର ବର୍ଷା ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରାଣକୁ ମୋହି ନିଏ। ପଶୁପକ୍ଷୀ, କୀଟପତଙ୍ଗ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ମଣିଷ ପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ସମସ୍ତେ ବର୍ଷା କୁ ଅପେକ୍ଷା କରିରହିଥାନ୍ତି। ଜଳ ବିନା ଜୀବନ ଅଧା। ସମସ୍ତଙ୍କର ଜୀବନରେ ପ୍ରାଣ ଭରିଦିଏ ଏହି ଜଳ। ବର୍ଷାକୁ ଦେଖି ପକ୍ଷୀରାଜା ମୟୂର ଯେପରି ଖୁସି ହୁଏ ସାମାନ୍ୟ ମଣିଷଟିଏ ବି ସେହିପରି ଖୁସି ହୁଏ। ମାସ ମାସ ଧରି ଚାଷୀଟିଏ ଚାହିଁ ରହିଥାଏ ସେହି ବର୍ଷାକୁ। ବର୍ଷା ହେଲେ ମନ ଖୁସିରେ ଆରମ୍ଭ କରେ ତାର ଚାଷକାମ। ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଫୁଲ,ଫଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ପୃଥିବୀ, ଏମିତି ଲାଗେ ସତେ ଯେପରି ସବୁଜ ରଙ୍ଗର ମୁକୁଟ ପିନ୍ଧିଛି। ଏମିତି ବହୁତ୍ ସମୟ ଧରି କିଛି ଭାବୁଥିବା ସମୟରେ ଜୋର୍ ବିଜୁଳି ଚମକ ଆଉ ମେଘର ଘଡ଼ଘଡି ଶବ୍ଦରେ ବାହାରକୁ ଟିକିଏ ଅନାଇ ଦେଖିଲି ବର୍ଷା ହେଉଛି। ବର୍ଷାକୁ ଦେଖି ମୁଁ ସବୁ ଝରକା କବାଟ ବନ୍ଦ କରିଦେଲି। କବାଟ ଝରକା ବନ୍ଦ କରିବା ଦେଖି, ହଷ୍ଟେଲ ରୁମ୍ ରେ ମୋର ନୂଆ ସାଙ୍ଗ ଟିକିଏ ବିରକ୍ତିଭାବ ପ୍ରକାଶ କରି ରୁମ୍ ରୁ ବାହାରି ଚାଲିଗଲା। ମୁଁ ଜାଣିପାରିଲି ଯେ ମୋର ଏପରି ବ୍ୟବହାର ତାକୁ ପସନ୍ଦ ହେଲା ନାହିଁ। କଣ୍ କହିବି ! କାହିଁକି ମତେ ବର୍ଷା ଭଲ ଲାଗେନା ! ଏହାର ଉତ୍ତର ଥାଇ ବି ମୁଁ କିଛି କହିପାରେନା। ଅନେକ ସମୟରେ ବର...

ସାବିତ୍ରୀ ସକାଳୁ ସକାଳୁ ଉଠି ଘର କାମ କରୁଥାଏ। ଦିନ 9:30 ହେଲାଣି କିନ୍ତୁ ସାବିତ୍ରୀ ର ସ୍ଵାମୀ ସୁଧାଂଶୁ ବାବୁ ଏଯାଏଁ ଉଠି ନାହାନ୍ତି। କାହିଁକି ବା ଉଠିବେ? ଦେଶ ସାରା ତ ସବୁ କାମ ବନ୍ଦ ହେଇପଡିଛି, ସମସ୍ତେ ନିଜ ନିଜ ଘରେ ଭିତରେ ଅଛନ୍ତି, ବାହାରକୁ ବାହାରିଲେ ବିପଦ। ସୁଧାଂଶୁ ବାବୁ ଟିକେ ଆରାମ କରୁଛନ୍ତି। ଆରାମରେ ଶୋଇ ଉଠି ନିଜ କାମ ସାରି ଖାଇବାକୁ ବସିଲେ। ସାବିତ୍ରୀ ଚୁପ୍ ଚାପ୍ ଘରେ ଯାହା ଅଛି ଦେଲା, କିନ୍ତୁ ସୁଧାଂଶୁର ମନ କାହିଁକି କେଜାଣି ଖୁସି ନଥିଲା। ଖାଇସାରି ସବୁଦିନ ଭଳି TV  ଆଉ  MOBILE ଖୋଲି ବସିଲା, ସାବିତ୍ରୀ ଏପଟେ ଘର କାମରେ ବ୍ୟସ୍ତ । ସୁଧାଂଶୁ mobile ରେ କ'ଣ ସବୁ ଧ୍ୟାନର ସହିତ ଦେଖିବା ସମୟ ରେ ସାବିତ୍ରୀ କହିଲା," ଘରେ ଡାଲି ନାହିଁ କି ଚାଉଳ ନାହିଁ, ଟିକେ ଯାଇ ଆଣିଦିଅ, କେମିତି କ'ଣ ଖାଇବ ଯେ।" ସୁଧାଂଶୁ ଜୋରରେ ଚିତ୍କାର କରି ଉଠିଲା " ମୁଁ ଏ ଘରର ଦାୟିତ୍ୱ ନେଇ ପାରିବି ନାହିଁ , କିଏ କ'ଣ ଖାଇବ, କ'ଣ ଘରକୁ ଆସିବ, ନ ଆସିବ ମୁଁ କିଛି କହି ପାରିବିନି, ଘରେ କିଏ କ'ଣ ଖାଇବ ମୁଁ କିଛି ଜାଣିନି, ମତେ କିଛି କହନା ତୁ। ମୋ ଭାଗ୍ୟ ଟା ଖରାପ ଯେ ତତେ ବାହା ହେଇଛି " ସାବିତ୍ରୀ ବା ଆଉ କ'ଣ କହିବ! "ତା ସ୍ଵାମୀ ବି କ'ଣ କରିବେ? ତିନି ମାସ ହେଲାଣି ସବୁ କାମ ବନ୍ଦ। କରୋନା ପାଇଁ ସବୁ ତ ବନ୍ଦ। କେତେ ଦିନ ବା ବସି ବସି ଘର ସଂସାର...

16 ତରିଖ ଦିନ ସକାଳ 10:45 ରେ ଡାକବାଲା ଘରକୁ ଆସି ଚିଠି ଟା ରୂପା ହାତରେ ଦେବା ପରେ ସେ ଜୋରରେ ଦୌଡ଼ି ଯାଇ, ତା ମା ପାଖରେ ପହଞ୍ଚି ଖୁସିରେ କହିଲା," ମା, ଭାଇ ପାଖରୁ ଚିଠି ଆଉ ଟଙ୍କା ଆସିଛି।" ଏହା ଶୁଣି ରୂପା ର ମା ଘର ଭିତରୁ ଦୌଡ଼ି ଆସି ରୂପା ହାତରୁ ଚିଠି ଟା ଧରି ନେଲେ। ମାଆର ମନରେ ହଠାତ୍ ଅଜଣା ଭୟ ଘର କରିନେଲା। ଭୟ ରେ ଟିକେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇ, ନିଜ ମନ କୁ ବୁଝେଇ ପୁଅ ର ଖବର ଜାଣିବା ଆଶା ରେ ଚିଠି ଟା ନେଇ ଖୋଲିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିଲେ। ଠିକ୍ ଏହି ସମୟ ରେ କୁଆଡୁ କେଜାଣି ଗାଆଁ ର ସାହୁକାର ଆଉ ତାଙ୍କ ଗୁମସ୍ତା ଆସି ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚିଗଲେ।ରୂପା ଆଉ ତା ମା କିଛି କହିବା ପର୍ବରୁ ତାଙ୍କ ହାତରୁ ଚିଠି ଆଉ ଟଙ୍କା ଛଡାଇ ନେଇ ଟଙ୍କା ହିସାବ କରିବା ପାଇଁ ଗୁମାସ୍ତା କୁ ଦେଲେ। ଗୁମାସ୍ତା ପଇସା ଗଣି କଣ ସବୁ ହିସାବପତ୍ର କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ରୂପା ପାଇଁ ଏପ୍ରକାର ବ୍ୟବହାର କିଛି ନୂଆ ନଥିଲା, ତଥାପି ସେ ବିକଳ ଦୃଷ୍ଟି ରେ ସାହୁକାରଙ୍କୁ ଓ ତା ମାଆଙ୍କୁ  ଦେଖୁଥାଏ। ଦେଖୁଥାଏ ତା ମାଆ ଆଖିରେ, ଲୁହର ସମୁଦ୍ର ରେ ଜୁଆର ଆସିଯାଇଥାଏ। ଗୁମାସ୍ତା ହିସାବ କିତାବ କରସାରି ରୂପାର ମାଆକୁ କହିଲେ," ତୋର ଆହୁରି କୋଡିଏ ହଜାର ଟଙ୍କା ସୁଧ ରହିଲା, ଆଗେ ସୁଧ ପଇସା ଦେବୁ ତା ପରେ ଯାଇ ମୂଳ ପଇସା କଥା ଦେଖିବା। "  ଏତିକି କହିବା ପରେ ସାହୁକାର ବାବୁ ଆଗ ଭଳି ଚିଠି ଟାକୁ ଚିରି ଦେବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରିଲେ। ଏଇ ସମୟ ରେ ରୂ...